Serdar Ağrı

Bir insan yaşadığı yere ne zaman “evim” demeye başlar? Adresini ezberlediğinde mi, yoksa bir gün sokakta karşılaştığı biri ona adıyla seslendiğinde mi? Uzunköprü’de doğup Almanya’da yaşayan biri olarak bu soru sık sık aklıma geliyor. Bazen “eve dönmek” derken hangi yeri kastettiğimi, ancak cümlenin devamını getirince anlıyorum. Çatı arasından Notlar, çatı katımdan dünyaya bakarken aklıma takılan sorularla başlıyor. Gündelik hayatta kolayca geçip gittiğimiz anlar var. Bir komşuyla ilk selamlaşma, bir kelimeyi yanlış söyleyince uzayan sessizlik, yıllardır aynı sokakta yaşayan iki insanın birbirine hâlâ yabancı oluşu… Bunların üzerinde biraz durunca insanın toplum içindeki yerini düşünmeye başlıyorum. Birini komşumuz olarak görmekle ona komşumuz gibi davranmak arasında neler oluyor? Göç ve entegrasyon üzerine yazarken bu küçük karşılaşmalara da bakmak istiyorum. Yeni bir dil öğrenmek, iş bulmak, bir mahallenin gündelik hayatına katılmak insanın yaşadığı yerle ilişkisini değiştiriyor. Peki...

  sümbülü mercan sokağı... sümbülü mercan sokağında doğdu müzeyyen hanım bakırköylü mustafa kaptanın kızıdır önce okuma öğrendi-elifin -e sini- cumhuriyetin-b-sini düşündü sonra sonra vazgeçti düşünmekten dünya işlerini durdu denizi düşündü durdu insanı düşündü durdu ağacı düşündü -ölümü düşünmemişti hiç- bir mansur mahallenin sidikli kontesi şarkı söylerdi sicilyalı korsanların şerefine bir delikanlı severdi -biraz gâvur- tütün içse ne vakit ağzı rumca kokardı caddeden geçişi vardı hele sorun bir müzeyyene -arkasından bakardı- sonra savaş çıkıverdi birden insan ölüverdi gâvur gidiverdi sonra yalnız kaldı müzeyyen bakırköy limanını düşündü sonra istanbulu düşündü halbuki müzeyyen hanım gâvur kurşununu yemişti göğsüne çoktan müsellem bir harbi hümâyunda bomba düşer gibi uçaktan savaşı öğrendi müzeyyen hanım seviyi öğrendi sonra sümbülü mercan sokağında -sonra öldü- sicilyalı kaptanların türküsü gibi durdu rumca gülümseme dudağında halbuki denizi düşünmüştü halbuki insanı ağacı ölümü...

  arz-ı edebiyat... yoksa bukalemunluk mu ediyor şair refik bey yoksa şairlik mi ağaca çıksa yeşil elmayı koparsa kırmızı bir türküde bin akor değiştirir zat-ı muhteremin sazı yazık güzel çocuklardaki sesimize yazık ki ne yazık gergefte işlenen türkülerimize heeey size söylüyorum şair refik bey siz ve kıçınızın kenarında biten -efendileriniz- kanımızı emseniz de kınımızda kalemimiz mutlak bir ölüm gibi biteceğiz ensenizde Siz pek muhterem refik beyciğim yağı balı çalıp karakaleminize otuz metelikten bir şişe belvedere sattınız ruhunuzu efendinize neyse efendim bu sefer sözümü kısa keseceğim pek muhterem refik beyciğim kaleminizden beslenen size ve kalın bir bağırsağa benzeyen kaleminize saygılarımla. Edirne 19 haziran 2012 SERDAR AĞRI

  umuda dair... Söndürecekler şu güneşi söndürecekler ellerde mum Sokakta fener gibi kara elleriyle ağır ve düşman gelecekler acıyorum çocuklara acıyorum söndürecekler şu güneşi söndürecekler bir kibrit bir cigara yakar gibi Çocuklar güneşi en baştan yakacaklar. edirne 2004 SERDAR AĞRI

  8 Kasım 2026 · Serdar Ağrı Edebiyatın Gerçeği ve Gerçeğin Edebiyatı Edebiyatta gerçeği aramaksa derdimiz, önce hakikat ile gerçek arasındaki ayrımı yapmalıyız diye düşünüyorum. Gerçek, bir olayın yahut durumun var olması veya yaşanmış olmasıdır. Bizim ne düşündüğümüzden bağımsız olarak var olabilir ve varlığı kanıtlanabilir. Hakikat ise en temel anlamıyla doğru olanı ifade eder; bilgiye, yargıya ve anlamaya ilişkindir. Edebiyatta ise bir olayın yaşanmışlığından çok, onun insan üzerinde bıraktığı anlamda da aranabilir. Bir örnek vermek gerekirse gerçek, bir insanın yurdundan ayrılmasıdır. Hakikat ise bu ayrılığın onun içinde bıraktığı anlamda aranabilir. Bu yıl 43. Uluslararası İstanbul Kitap Fuarı’nın ana teması “Edebiyatın Gerçeği, Gerçeğin Edebiyatı” iken şu soruya cevap aramanın yerinde olduğunu düşünüyorum: Edebiyat gerçeği anlatırken hakikat arayışımız ne olmalıdır? Bugünkü yazımda edebiyatın gerçekliği üzerine iki yazardan bahsetmek istiyorum. Bu yılki TÜYAP’ın onur yazarı,...

  1 Kasım 2026 · Serdar Ağrı Zweig ve Abasıyanık: Dilden Köprü Biri Viyana burjuvazisini anlatır, diğeri Burgazada’daki balıkçıları. Biri Almanca edebiyatın melankolik novella ustası Stefan Zweig, diğeri ise Türk edebiyatının şair dilli öykücüsü Sait Faik Abasıyanık’tır. Ne vakit Amok Koşucusu ’nu okusam aklıma Sait Faik’in “Lüzumsuz Adam” öyküsü gelir. Zweig’ın öyküsünde bir doktor vardır; tutkusu neredeyse adının yerini almıştır. Vicdanıyla tutkusu arasında var olmaya çalışan bir adamdır o. Sait Faik’in “Lüzumsuz Adam”ında ise karşımıza Mansur Bey çıkar. Öykünün anlamı, onun hissettiği lüzumsuzluk duygusunda saklıdır. Zweig’ın Viyana valsini andıran tutkulu dili, bizi aristokrat bir melankoliye götürür. İşte ikisinin buluştuğu dil ve edebiyat köprüsü burada başlar. Çünkü Sait Faik kelimeyi sokaktan alır; denizden, kayıktan, buluttan alır. Ve her ikisi de bir çiçek koparır gibi yapar bunu. Sait Faik, Son Kuşlar ’daki “Gün Ola Harman Ola” öyküsünde ne der mesela? “Gidip ayakkabıl...